• TH EN
    TH
ท่องเที่ยวเชิงเกษตรโครงการเขาชะงุ้ม ตามรอยพ่อหลวง...เรียนรู้ฟื้นฟูดินเสื่อมโทรม
  • ท่องเที่ยวเชิงเกษตรโครงการเขาชะงุ้ม ตามรอยพ่อหลวง...เรียนรู้ฟื้นฟูดินเสื่อมโทรม
  • โครงการศึกษาวิธีการฟื้นฟูที่ดินเสื่อมโทรมเขาชะงุ้ม อันเนื่องมาจากพระราชดำริ ตั้งอยู่ที่ ตำบลเขาชะงุ้ม อำเภอโพธาราม จังหวัดราชบุรี ได้เริ่มดำเนินการมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2529 สำหรับพื้นที่ของโครงการฯ นั้น พล.ต.ต.ทักษ์ ปัทมสิงห์ ณ อยุธยา ได้น้อมเกล้าฯ ถวายที่ดินบริเวณ ตำบลเขาชะงุ้ม อำเภอโพธาราม จังหวัดราชบุรี เนื้อที่ประมาณ 694 ไร่ 2 งาน 38 ตารางวา ซึ่งเดิมเป็นฟาร์มปศุสัตว์ และปลูกพืชไร่ มีการใช้ที่ดินอย่างผิดวิธี ทำให้หน้าดินเสียหาย ดินขาดความอุดมสมบูรณ์ เกิดความแห้งแล้ง ไม่สามารถปลูกพืชได้ หรือปลูกได้แต่ผลผลิตลดลงมาก พื้นที่ถูกปล่อยทิ้งร้าง บางส่วนมีการขุดลูกรังไปขาย ดินส่วนใหญ่เป็นดินตื้น เนื้อดินเป็นดินร่วนปนทรายและปนกรวดมีชั้นดานแข็งอยู่ข้างล่างลึกประมาณ 40 เซนติเมตร จากผิวดินบน

  • เมื่อความทราบถึง พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ทรงได้พระราชทานพระราชกระแสกับ หม่อมเจ้าจักรพันธ์เพ็ญศิริ จักรพันธุ์ ซึ่งนำความกราบบังคมทูลเกี่ยวกับโครงการฯ ให้ฟื้นฟูพัฒนาแหล่งน้ำ เป็นที่ปลูกไม้ยืนต้นให้มีความชุ่มชื้น ร่มเย็น และสวยงามตามธรรมชาติ ให้ศึกษาวิธีปรับปรุงบริเวณที่ดินที่เสื่อมโทรม โดยเสริมสร้างแหล่งน้ำ และปรับปรุงบ่อเดิม แก้ปัญหาลูกรัง และจัดระดับให้เหมาะสมเพื่อให้มีน้ำใช้ และให้ก่อสร้างอ่างเก็บน้ำขนาดเล็กในโครงการฯ และปลูกต้นไม้ต่าง ๆ แบบไม่เป็นแถวหรือ เป็นระเบียบเพื่อจะได้มีลักษณะเป็นป่าธรรมชาติโดยแท้จริง

  • พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ได้เสด็จพระราชดำเนิน โครงการศึกษาวิธีการฟื้นฟูที่ดินเสื่อมโทรมเขาชะงุ้มฯ ครั้งแรก เมื่อวันที่ 26 พฤศจิกายน 2529 ทรงมีพระราชดำริ ให้ดำเนินการศึกษาวิธีการปรับปรุงดินเสื่อมโทรม ให้สามารถใช้ประโยชน์ในการเพาะปลูกได้ โดยทำการทดสอบวางแผนและจัดระบบปลูกพืชที่เหมาะสมกับสภาพพื้นที่ ในลักษณะเป็นศูนย์สาขาของศูนย์ศึกษาพัฒนาห้วยทรายฯ

  • ในปี พ.ศ. 2535 พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช เสด็จพระราชดำเนินยังพื้นที่โครงการฯ และพระราชทานพระราชดำริ ให้ดำเนินการปลูกหญ้าแฝกในพื้นที่เก็บกักน้ำบริเวณพื้นที่ท้ายอ่างเก็บน้ำทางระบายน้ำล้น และให้ดำเนินการศึกษาคัดเลือกสายพันธุ์หญ้าแฝกที่ใช้ประโยชน์ได้จริง ๆ รวมทั้งทดสอบปลูกหญ้าแฝกบริเวณที่เป็นดินลูกรัง และตรวจสอบดูว่ารากสามารถลึกลงได้เท่าไหร่ และสามารถระเบิดดินลูกรังและดินดานได้หรือไม่ ควรส่งเสริมการปลูกหญ้าแฝกให้กับเกษตรกรทั่วไป โดยพิจารณาวิธีการที่ได้ผลแน่นอนและลงทุนน้อยที่สุด

  • ต่อมาในปี พ.ศ. 2539 พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ได้เสด็จพระราชดำเนินทอดพระเนตรการดำเนินงานโครงการฯ และทรงปลูกต้นประดู่ บริเวณอ่างเก็บน้ำเขาชะงุ้ม จากนั้นเสด็จพระราชดำเนินทอดพระเนตรพื้นที่ป่าไม้บริเวณเชิงเขาเขียว ซึ่งเป็นพื้นที่ป่าที่ฟื้นคืนสภาพเองตามธรรมชาติ พระราชทานพระราชดำริ ให้ช่วยดูแลรักษาป่าไม้ อย่าไปรังแกป่า ถ้าปล่อยทิ้งไว้ไม่ให้ใครรบกวนระยะเวลาประมาณ 30-40 ปี ป่าแห่งนี้จะฟื้นคืนสภาพป่าเต็งรังเป็นป่าเบญจพรรณ

  • นอกจากนี้ได้มีราษฎรน้อมเกล้าฯถวายที่ดินเพิ่มเติมอีกจำนวน 63 ไร่ 1 งาน 3 ตารางวา สภาพพื้นที่เป็นเชิงเขา มีการตัดไม้บนภูเขาทำให้เวลาฝนตก ใบไม้ รวมทั้งตะกอนดินจะถูกชะล้างพังทลายไหลลงมาทับถมบริเวณดังกล่าว ทรงมีพระราชดำริให้ทดลองปลูกพืชโดยหาวิธีการป้องกันการชะล้างพังทลาย โดยการปลูกต้นไม้และปลูกหญ้าแฝกเมื่อได้ผล ควรชักชวนให้ราษฎรซึ่งมีที่ดินอยู่บริเวณใกล้เคียงให้เข้ามาศึกษาดูงาน และนำไปปฏิบัติตามเพื่อเป็นการอนุรักษ์ดินและน้ำ สำหรับพื้นที่ที่มูลนิธิชัยพัฒนาได้จัดซื้อที่ดินเพิ่มเติมอีก จำนวน 91 ไร่ 3 งาน 81 ตารางวา จากแนวพระราชดำริ ให้ปล่อยทิ้งไว้โดยไม่ต้องทำอะไรเพื่อดูการเปลี่ยนแปลง

  • จากพื้นที่เสื่อมโทรมเพาะปลูกอะไรก็ไม่ขึ้น ก็ได้รับการพัฒนาอย่างต่อเนื่องจนสามารถนำกลับมาใช้ประโยชน์ได้ในทุกวันนี้ ปัจจุบันโครงการศึกษาวิธีการฟื้นฟูที่ดินเสื่อมโทรมเขาชะงุ้ม อันเนื่องมาจากพระราชดำริ มีพื้นที่ทั้งหมด 849 ไร่ 3 งาน 22 ตารางวา โดยมี กรมพัฒนาที่ดิน ได้รับมอบหมายให้เป็นหน่วยงานหลักในการบริหารโครงการฯ คอยประสานความร่วมมือกับหน่วยงานต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง รวมทั้งติดตามงานและประชาสัมพันธ์โครงการฯ นอกจากนี้ยังมีหน้าที่เป็นผู้ดำเนินการศึกษาวิธีการฟื้นฟูที่ดินเสื่อมโทรมให้สามารถนำกลับมาใช้ประโยชน์เพื่อทำการเพาะปลูกด้วย

  • โครงการศึกษาวิธีการฟื้นฟูที่ดินเสื่อม โทรมเขาชะงุ้ม อันเนื่องมาจากพระราชดำริ นอกจากเป็นโครงการตัวอย่างสำหรับเกษตรกรแล้ว ยังเปิดโอกาสให้ นักเรียน นักศึกษา ประชาชนผู้สนใจ เข้ามาศึกษา เยี่ยมชมฟรี อีกด้วย ซึ่งจะเปิดตั้งแต่ เวลา 08.00-17.00 น. โดยจะมีรถรางพาชมโครงการฯ พร้อมวิทยากร บรรยายให้ความรู้ อาทิ เส้นทางการศึกษาธรรมชาติ, ฐานความลับของดิน, ฐานมหัศจรรย์หญ้าแฝก, ฐานปุ๋ยอินทรีย์, การเลี้ยงกบในยางล้อรถยนต์, การเลี้ยงไก่ไข่อารมณ์ดี, การเลี้ยงไส้เดือน เพื่อนำมูลของไส้เดือนมาทำเป็นปุ๋ย, การทดลองปลูกข้าว, การศึกษาเปรียบเทียบมวลชีวภาพของหญ้าแฝก 10 พันธุ์ ที่กรมพัฒนาที่ดินแนะนำให้ใช้เพื่อการอนุรักษ์ดินและน้ำ นอกจากนี้ยังมีแปลงสาธิตเกษตรทฤษฎีใหม่ ตามแนวพระราชดำริในพื้นที่อับฝน และอื่น ๆ ซึ่งในการดำเนินงานเน้นที่การสร้างดินโดยการใช้หญ้าแฝก หรือที่เรียกว่าแฝกสร้างดิน การปลูกป่าโดยไม่ต้องปลูก การทำฝายชะลอ ความชุ่มชื้น เพื่อการอนุรักษ์ดินและน้ำ

  • ด้วยพระปรีชาสามารถด้านการจัดการทรัพยากรดินของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช จึงได้รับการยกย่องให้เป็น พระมหากษัตริย์ผู้ทรงเป็นปราชญ์ในศาสตร์แห่งดิน ที่ทรงเล็งเห็นปัญหาความเดือดร้อนของราษฎรเสมือนหนึ่งเป็นความทุกข์ของพระองค์ และมีพระราชดำริ ที่จะพัฒนาความเป็นอยู่ของราษฎรให้เกิดความ พออยู่ พอกิน ตามปรัชญา เศรษฐกิจพอเพียงสำหรับเกษตรกรที่ประสบปัญหาดินเสื่อมโทรมหรือประชาชนที่สนใจจะเข้ามาเที่ยวชม หรือเข้ามาศึกษาดูงาน ติดต่อได้ที่ โครงการศึกษาวิธีการฟื้นฟูที่ดินเสื่อมโทรมเขาชะงุ้ม อันเนื่องมาจากพระราชดำริ ตำบลเขาชะงุ้ม อำเภอโพธาราม จังหวัดราชบุรี หากต้องการเข้าชมเป็นหมู่คณะ ติดต่อเจ้าหน้าที่ล่วงหน้า โดยสอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ โทร.0-3222-6744

ยืนยันคำสั่ง?
คุณต้องการดำเนินการต่อไปหรือไม่?
Message